Elektron

Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Lumaktaw idiay: pagdaliasatan, biruken
Elektron
Maysa a sarminga tubo a naglaon ti agdardarang a silnag ti berde nga elektron
Panag-eksperimento ti Tubo ni Crookes nga immuna a nangipakita ti partikula a katutubo dagiti elektron. Iti daytoy a panakailadawan, ti lang ti naitabas ti kuros a puntaan ket naipadtu iti sango ti tubo iti kanawan babaen ti silnag dagitielektron.[1]
Panakabuklan Elementario a partikula
Dagiti estadistika Permioniko
Kapututan Umuna
Dagiti pakipagtinnulongan Grabidda, Electromagnetiko, Nakapsot
Simbolo e
, β
Kontrapartikula Positron (makunkuna pay a kontraelektron)
Naiteoria Richard Laming (1838–1851),
G. Johnstone Stoney (1874) ken dagiti dadduma pay.[2]
Naduktalan J. J. Thomson (1897)[3]
Masa 9.10938291(40)×10−31 kg[4]
5.4857990946(22)×10−4 u
[1,822.8884845(14)]−1 u[paammo 1]
0.510998928(11) MeV/c2
Kuriente a karga −1[paammo 2]
−1.602176565(35)×10−19 C
−4.80320451(10)×10−10 esu
Magnetiko a darikmat −1.00115965218076(27) μB
Tayyek 12

Ti elektron (simbolo: e
) ket maysa a subatomiko a partikula nga addaan ti negatibo nga elementario a kuriente a karga. Awan dagiti naamammoan a komponente wenno substruktura; iti sabali a baliks, daytoy ket kadawyan a naipanunutan a maysa a elementario a partikula. Ti elektron ket addan ti maysa a masa ti agarup a 1/1836 iti proton. Ti intrinsiko nga angular a darikmat (tayyek) iti elektron ket maysa a semientero a kuenta dagiti paset iti ħ, a kayatna a saoen a daytoy ket maysa a permion. Ti kontrapartikula iti elektron ket makunkuna a positron; kapadpadada daytoy ti elektron malaksid ti panag-awit ti kuriete ken dagiti dadduma a karga itikasumbangirna a senial. No ti maysa nga panagdungpar ti elektron iti maysa a positron, dagitoy dua a partikula ket baka dagupda a madadael, nga agpataud dagiti gama nga annaraar a poton. Dagiti elektron, a tagikua ti immuna a kaputotan iti lepton a pamilia ti partikula, a makibinglay iti grabitasional, nga elktromagnetiko ken nakapsot a pakipagtinnulongan.[5] Dagiti elektron, a kas dagiti amin a banag, ket addaan ti pakabuklan a mekaniko a tagikua dagiti dua a partikula ken dagiti allon, isu a dagitoy ket makidinnungpar kadagiti sabali a partikula ken mabalin a maidiprassion a kas iti lawag. Nupay kasta, daytoy a panagdua ket kasayaatan a maipakita ti panag-eksperimento kadagiti elektron, gapu ti kabassit unay ti masa. Gapu ti elektron ket maysa ap ermion, awan ti dua nga elektron ti makasakup ti agpadpada a kasasaad ti pakabuklan, babaen ti Pauli a panakailaksid a pamunganayan.


Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ The fractional version’s denominator is the inverse of the decimal value (along with its relative standard uncertainty of 4.2×10−13 u).
  2. ^ Ti karga ti elektron ket negatibo iti elementario a karga, nga addaan ti positibo a kuenta para iti proton.

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ Dahl, P.F. (1997). Kilap dagiti annaraar iti katodo: Maysa a pakasaritaan ti Elektron ni J J Thomson. CRC a Pagmalditan. p. 72. ISBN 0-7503-0453-7. 
  2. ^ Buchwald, J.Z.; Warwick, A. (2001). Dagiti pakasaritaan iti Elektron: Ti Panakaipasngay ti Mikropisika. MIT a Pagmalditan. pp. 195–203. ISBN 0-262-52424-4. 
  3. ^ Thomson, J.J. (1897). "Annaraar a Katodo". Pilosopiko a Magasina 44: 293. 
  4. ^ P.J. Mohr, B.N. Taylor, and D.B. Newell (2011), "Ti 2010 CODATA a Kuenta nga Italek iti Kangrunaan a Pisikal a Patuloy" (Web Bersion 6.0). Dagitoy a datos ket pinarangay babaen ni J. Baker, M. Douma, ken S. Kotochigova. Magun-od: http://physics.nist.gov/constants [Huebes, 02-Hun-2011 21:00:12 EDT]. Nailian a Pagadalan dagiti Pagalagadan ken Teknolohia, Gaithersburg, MD 20899.
  5. ^ Anastopoulos, C. (2008). Partikula wenno Allon: Ti Ebolusion itiKosepto iti Banag iti Moderno a Pisika. Princeton University Press. pp. 236–237. ISBN 0-691-13512-6.