Tagbanwa nga abesedário

Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Lumaktaw idiay: pagdaliasatan, biruken
Tagbanwa
ᝦᝪᝨᝯ
Kita Abugida
Panawen 1300 a siglo–agdama
Sistema a nagtaudan
Kakabsat a sistema Balines
Batak
Baybayin
Buhid
Hanunó'o
Habanes
Lontara
Daan a Sundanes
Rencong
Rejang
ISO 15924 Tagb, 373
Turong Agpakanawan
Parbo a Unicode Tagbanwa
Sakup ti Unicode U+1760–U+177F
Paammo: Daytoy a panid ket mabalin nga aglaon kadagiti IPA a simbolo ti ponetiko.

Ti Tagbanwa, a makunkuna pay nga Apurahuano, ket maysa kadagiti patneng a pang-surat idiay Pilipinas. Ti Tagbanwa a pagsasao, ket maysa a Pasasao nga Austronesia, nga addaan ti 8, 000 nga agsasao idiay katengngaan ken amianan a rehion iti Palawan, matmatayen daytoy a pagsasao, ngamin ket dagiti kaputotan ti ub-ubbing iti Tagbanua agadadal da ti Cuyonon ken Tagalog.

Nagtaudan[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Tagbanwa a sinuratan ket inus-usar idiay Pilipinas aginggana idi maika-17 a siglo. Asideg a maikabagian ti Baybayin, namatmati a naggapu iti Kawi a sinuratan iti Java, Bali ken Sumatra, nga dagitoy ket, nagtaud iti Pallava a sinuratan, maysa kadagiti umabagatan nga India a sinuratan a naggapu iti Brahmi.[1]

Dagiti langa[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Tagbanwa ket maysa nga agus-usar ti tanda nga adesedário nga ti tunggal maysa a konsonante ket addaan ti bokal nga /a/. Dagiti sabali pay a bokal ket nainaganan da iti sabsabali a letra, iti marka wenno tan-tanda. No ti bokal ket agparang nga umuna kadagiti balikas wenno maysa a bukod da, itakderan da dagiti sabsabali a letra.

Ti Tagbanwa ket kadawyan a naisurat iti kawayan iti agtakder a tukol manipud iti baba a mapan iti ngato ken agpa-kanigid a mapan iti kanawan. Daytoy nabasbasa a nakailad a linia manipud iti kanigid a mapan iti kanawan.[1]

Tagbanwa.svg

Unicode[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Tagbanwa a sinuratan ket nainayon iti Unicode a Pagalagadan idi Marso, 2002 iti naipablaak a bersion a 3.2.

Ti Unicode ti Tagbanwa ket U+1760–U+177F. Ti maris a dapo ket agituldo ti saan a nainaganan a pun-puntos ti kodigo:

Tagbanwa[1]
Unicode.org chart (PDF)
  0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 A B C D E F
U+176x
U+177x
Paamo
1.^Iti bersion a 6.0

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ a b Omniglot: Tagbanwa. Naala idi Agosto 28, 2008.