Buteg
Ti buteg ket nalamuyot a nadanum a pluido, a patauden dagiti membrana ti buteg ken mangabbong dagita. Kadawyanna a mapataud dayta manipud kadagiti selula a masarakan kadagiti glandula ti buteg, nupay mabalin met a nagtaud dayta kadagiti naglalaok a glandula, nga addaan agpadpada kadagiti selula a nasero ken nabuteg. Isu ket biskoso a kolloide a naglaon kadagiti inorganiko nga asin, antimikrobial nga ensima (kas iti dagiti lisosima), immunoglobulina (nangruna ti IgA), ken glukoprotina kas ti laktoperrina ken dagiti musina, a patauden dagiti kalis a selula iti dagiti membrana ti buteg ken submukosal a glandula. Ti buteg ket mangabbong kadagiti epitelial a selula a makilangen iti makinruar a kasasaad, agserbi a mangsalaknib kadagiti linings ti sistema ti panaganges, pannakalpa, ken sistema nga urohenital, ken dagiti estruktura iti bisual ken auditorio a sistema, manipud kadagiti patoheniko a fungus, bakteria ken birus. Ti kaaduan a mukosa iti bagi ket mapataud iti trakto a gastrointestinal.
Dagiti ampibia, ikan, bisukol, diladila, ken dadduma pay nga imbertebrado, ket mangpataud met iti akinruar a mukosa manipud iti epidermeda a kas iti panangsalaknib kadagiti patoheno, tapno makatulong iti panaggunay, ken tapno agabbong kadagiti asang dagiti ikan. Mangpataud dagiti mula iti umasping a substansia, a maawagan musilago, a patauden met ti sumagmano a mikroorganismo.
Sistema ti panaganges
[urnosen | urnosen ti taudan]Sistema ti pannakalpa
[urnosen | urnosen ti taudan]Sistema ti reproduktibo
[urnosen | urnosen ti taudan]Klinikal a kaipapanan
[urnosen | urnosen ti taudan]Kaaduanna, nalawag ken naingpis ti buteg ti agong, a mangpiltro iti angin bayat ti pannakalang-ab. Bayat dagiti panawen ti impeksion, mabalin nga agkolor ti buteg iti duyaw wenno berde gapu iti nangsilo a bakteria wenno gapu iti reaksion ti bagi iti impeksion ti birus. Kas pagarigan, ti Staphylococcus aureus nga impeksion ket mabalin a pagbalinen ti buteg a duyaw. Ti berde a kolor ti buteg ket nagtaud iti hemo a grupo iti ensima a mieloperoksidasa, a naglaon iti landok, ken nga iparuar dagiti puraw a selula ti dara kas sitotoksiko a depensa bayat ti panagbettak ti panaganges.
No adda impeksion ti bakteria, makasilo ti bakteria kadagiti naserraanen a sinus, ket agtubo iti nalam-ek, ken nabaknang iti sustansia, a lugar. Ti sinusitis ket saan a komportable a kasasaad, a mabalin a pakairamanan ti letleten ti buteg. Ti impeksion ti bakteria iti sinusitis ket mangpataud iti nabaliwanto ti kolor ti buteg ken sumungbatto iti pannakaagas babaen iti antibiotiko; dagiti impeksion ti birus ket gagangay a malmalpas nga awan ti pannakaagas. Dandani amin nga impeksion ti sinusitis ket gapu iti birus, isu a saan nga epektibo dagiti antibiotiko ken saan a mairekomendada a pangagas kadagiti kadawyan a kaso.
No adda impeksion ti birus a kas iti panateng wenno trangkaso, ti umuna a paset ken ti maudi a paset ti impeksion ket mangpataud iti nalawag ken naingpis a buteg iti agong wenno iti likudan ti tengnged. Bayat a mangrugin nga agtignay ti bagi iti birus (kaaduanna nga iti maysa agingga iti tallo nga aldaw), ti buteg ket agbalin a napuskol ken mabalin nga agbalin a duyaw wenno berde.
Dagiti karakteristika ti buteg
[urnosen | urnosen ti taudan]Dadduma pay nga ayup
[urnosen | urnosen ti taudan]Ti buteg ket patauden met iti dadduma pay nga ayup. Ti amin nga ikan ket naabbongan iti buteg a mairuar kadagiti glandula iti intero a bagida. Dagiti imbertebrado, a kas kadagiti bisukol ken diladila, ket mangibulos iti buteg a maawagan iti snail slime tapno nawaywaya a makapaggunayda, ken tapno saan a magango ti bagida. Us-usaren met dagiti sistema ti panagpaadu iti buteg, kas pagarigan, iti panangabbong kadagiti itlogda. Iti naisangsangayan a ritual ti panagpaadu ti Limax maximus, dagiti agassawa a diladila agpaklebda manipud kadagiti nangato a disso babaen kadagiti sinulidda ti buteg. Ti buteg ket napateg a paset ti lan-ak ti hagfish a maus-usar a manglapped kadagiti kabusor. Ti buteg ket patauden ti endostilo iti dadduma a tunicate ken larba a lamprey tapno makatulong iti panagpiltro ti taraon.
Kitaen pay
[urnosen | urnosen ti taudan]Dagiti nagibasaran
[urnosen | urnosen ti taudan]Dagiti akinruar a silpo
[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Buteg iti Wikimedia Commons