Sereal

Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Lumaktaw idiay: pagdaliasatan, biruken
Sereal
Sientipiko a pannakaidasig
Pagarian: Plantae
(di nairanggo): Angiosperms
(di nairanggo): Monocots
(di nairanggo): Commelinids
Urnos: Poales
Pamilia: Poaceae

Dagiti sereal ken dagiti ruot (kamkameng ti monocot a pamilia ti Poaceae, a naamammuan pay a kas ti Gramineae)[1] a nataltalon para kadagiti makan a bukel ti bagasda (iti botanika, ti maysa a kita ti prutas a tinawtawagan ti caryopsis), a buklen ti endospermo, bungag, ken tuyo. Dagiti bukel ti sereal ket ad-adu a nataltalon ken mangited ti ad-adu nga enerhia ti makan iti sangalubongan ngem ti aniaman a kita ti apit; isu a dagitoy ket dagiti nangruna nga apit.

Iti masna a pormada (a kas iti sibubukel a bukel), dagitoy ket nabaknang a taudan dagiti bitamina, dagiti mineral, dagiti karbohidrato, dagiti taba, dagiti lana, ken protina. Nupay kasta, no dagitoy ket mapapino babaen ti panagikkat ti tuyo ken bungag, ti mabatbati nga endospermo ket kaaduanna ti karbohidrato ken awan daytoy kadagiti kaaduan a sabsabali a taraon. Kadagiti dadduma nga agrangrang-ay a pagilian, ti bukel nga adda ti porma iti bagas, trigo, miho, wenno mais ket mangbukel ti kaaduan nga inaldaw a taraon. Kadagiti narang-ay a pagilian, ti panangan ti sereal ket kalalainganna laeng ken agdumaduma ngem adu met laeng.

Ti balikas a sereal ket nagtaud manipud ti Ceres, ti ngan ti Romano a diosa ti ani ken agrikultura.

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ Ti bukbukel dagiti dadduma pay a mula, a kas ti buckwheat, ket inus-usar pay iti isu met laeng a pamay-an a kas dagiti bukel, ngem gaputa dagitoy ket saan a ruot dagitoy, saanda a nainget a makunkuna a kastoy

Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti midia a mainaig ti Dagiti sereal idiay Wikimedia Commons