Agkamkammatalek a teritorio

Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Lumaktaw idiay: pagdaliasatan, biruken

Ti agkamkammatalek a teritorio, agkamkammatalek a lugar wenno pammagtalkan ket isu ti teritorio a saan nga agtagikua ti napno a politikal a waywaya wenno kinaturay a kas naturay nga estado ngem agtultuloy nga adda iti ruar ti politikal a panagtengngel ti mangtengtengel nga estado ti integral a lugar.[1]

Ti pammagtalken ket sapasap a nailaslasin manipud kadagiti subnasional nga entidad ta saanda a naikeddeng a paset ti integral a teritorio ti agturturay nga Estado. Ti subnasional nga entidad ket kadawyan a mangirepresenta ti pannakabingbingay ti maitutop nga Estado, bayat nga iti gkamkammatalek a teritorio ket masansan nga agtalinaay adu a degrado ti autonomia manippud ti agtengtengngel nga Estado. Iti naipakasaritaan, kaaduan kadagiti kolonia ket naikeddengda idi a pammagtalken dagiti nagtengtengngel kaniada nga Estado. Kaaduan kadagitoy ket nagbalindan a nawaya, babaen ti pannakatipon kadagiti nawaya akaarubada a pagilian, wenno timmiponda kadagiti nagparukma nga estado. Dagiti agkamkammatalek a nabatbati ket sapasap dagitoy a mangtaltalinaay ti nangato unay a degrado ti politikal nga autonomia. Urayno dagiti agkamkammatalek ket mangtaltalinaayda ti degrado ti autonomia, saan amin a dagiti autonomo nga entidad ket maikedkeddeng a kas dagiti agkamkammatalek.[2]

Dagiti Tulagan ti Panangimaton ti Nagkaykaysa a Pagpagilian wenno nailista dagitoy idi ti Sapasap nga Asemblia a kas Saan a Bukod nga Agturturay. (Opisila a dokumento ti 2002)

Adu kadagiti politikal nga entidad ket addan iti nangruna apuesto a bigbigan babaen ti sangalubongan a tulagan wenno tulagan a nagbanagan iti naisangayan nga agpang ti autonomia wenno pagigiddiatan kadagiti alagaden ti imigrasion. Dagitoy ket sagpaminsan[3] a naikedkeddeng a dagiti agkamkammatalek,[4] ngem opisial a naikedkeddeng babaen dagiti agtengtengngel nga estado kaniada a kas dagiti integral a paset ti estado.[3]Kas pagarigan ti Åland (Pinlandia), Hong Kong (Tsina), ken Macau (Tsina).[5]

Kitaen pay ti[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti nota ken dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

 Daytoy nga artikulo ket agilaklak-am ti banag ti publiko a pagturayan manipud kadagiti sapot a pagsaadan weno dagiti dokumento ti CIA World Factbook.

Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]

  • George Drower, Britain's Dependent Territories, Dartmouth, 1992
  • George Drower, Overseas Territories Handbook, TSO, 1998

Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]