Bali

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Bali
Tanah Lot, Bali
Tanah Lot, Bali
Wagayway ti Bali
Wagayway
Eskudo ti Bali
Eskudo
Mapa a pakabirukan ti Bali
Ti Bali ket mabirukan idiay Indonesia
Bali
Bali
Nagsasabtan: 8°22′12″S 115°8′24″E Nagsasabtan: 8°22′12″S 115°8′24″E
PagilianIndonesia
KapitolioDenpasar
Kalawa
 • Dagup5,416.00 km2 (2,091.13 sq mi)
Kangato
3,148 m (10,328 ft)
Populasion
(2014)
 • Dagup4,225,384
 • Densidad780/km2 (2,000/sq mi)
Websitewww.baliprov.go.id
Urnosen dagiti datos iti Wikidata

Ti Bali (Balines: ᬩᬮᬶ, Indones: Pulau Bali, Provinsi Bali) ket ti maysa nga isla a probinsia ti Indonesia nga addaan iti kaaduan a populasion iti Hindu. Ti probinsia ket mangiraman ti isla ti Bali ken dagiti pay babassit a kaarruba nga isla, a naipangpangruna ti Nusa Penida, Nusa Lembongan ken Nusa Ceningan. Daytoy ket mabirukan iti akinlaud unay a patingga ti Is-isla Basbassit a Sunda, a mabirukan ti Java iti laud ken ti Lombok iti daya. Ti kapitoliona ket ti Denpasar ken mabirukan daytoy iti akin-abagatan a parte ti isla.

Iti populasion iti 3,890,757 iti senso idi 2010,[1] ken 4,225,000 manipud idi Enero 2014,[2] ti sila ket ayan ti kaaduan a minoridad a Hindu ti Indonesia. Segun ti senso idi 2010, 83.5% ti populasion ti Bali ket agraraem iti Balines a Hinduismo,[3] sarunean babaen ti 13.4% Muslim, Kristianidad iti 2.5% ken Budismo 0.5%.[4]

Ti Bali ket popular a papanan dagiti turista, ken nakakita daytoyen iti iya-adu kadagiti turista manipud kadagiti tawen ti 1980.[5] Dagiti mainaig iti turismo a negosio ket mangbukel iti 80% iti ekonomiana.[6] Daytoy ket ammo para iti nasayaat a naparang-ay nga artena, a mairaman ti tradisional ken moderno a sala, eskultura, pinintaan, lalat, panagobra iti metal ken musika. Ti Internasional a Piesta ti Pelikula ti Indonesia ket tinengtengngel iti tinawen idiay Bali. Idi Marso 2017, ninaganan ti TripAdvisor ti Bali a kas ti kasayaatan a papanan iti bukodna a gunguna iti Traveller's Choice.[7]

Ti Bali ket parte ti Tranggulo ti Korales, ti lugar nga addaan iti kangatuan iti biodibersidad dagiti sebbangan ti baybay.[8] Iti daytoy laeng a lugar, sumurok a 500 nga arparpartuat iti raw-ang a sebbangan ti korales ti mabirukan ditoy. Para iti panangiyasping, daytoy ket agarup a mamin 7 nga ad-adu ngem ti intero a Karibe.[9] Iti kaudian, ti Bali ket nangsangaili dii ti ASEAN Summit ti 2011, ti 2013 APEC ken Miss World 2013. Ti Bali ket ayan ti sistema ti panagsibgo ti Subak, ti maysa a Tawid a Lugar iti Lubong ti UNESCO .[10] Daytoy ket ayan pay ti naikaykaysa a kompederasion dagiti pagarian a mangbukel kadagiti 10 a tradisional a naarian a Balines a babbalay, nga iti tunggal maysa a balay ket mangituray iti naisangayan a heograpiko a lugar. Ti kompederasion ket isu ti nagsukat ti Pagarian ti Bali.[11] Dagiti naarian a balay ket saan a bigbigen babaen ti gobierno ti Indonesia; nupay kasta, naipatpatarayen dagitoy manipud idi napundarda sakbay ti kolonisasion ti Olanda.[12]

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ "Indonesia (Urban City Population): Provinces & Cities – Statistics & Maps on City Population". Citypopulation.de. 1 Mayo 2010. Naala idi 30 Disiembre 2012.
  2. ^ Ni Komang Erviani (17 Disiembre 2012). "Bali faces population boom, now home to 4.2 million residents". Bali Daily via The Jakarta Post. Naala idi 30 Disiembre 2012.
  3. ^ Penduduk Menurut Wilayah dan Agama yang Dianut (2010 Census). bps.go.id
  4. ^ "Penduduk Menurut Wilayah dan Agama yang Dianut" [Population by Region and Religion Bali Province]. Sensus Penduduk 2010. Badan Pusat Statistik.
  5. ^ Vickers, Adrian (2013-08-13). Bali: A Paradise Created (iti Ingles). Tuttle Publishing. ISBN 978-1-4629-0008-4.
  6. ^ Desperately Seeking Survival Time. 25 Nobiembre 2002.
  7. ^ "Bali named as best destination in the world by TripAdvisor". Nzherald.co.nz. 22 Marso 2017. Naala idi 30 Abril 2017.
  8. ^ Dudley, Nigel; Stolton, Sue (2010-08-12). Arguments for Protected Areas: Multiple Benefits for Conservation and Use (iti Ingles). Routledge. ISBN 978-1-136-54292-3.
  9. ^ "Species diversity by ocean basin". NOAA Coral Reef Conservation Program. 9 Mayo 2014. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 12 Mayo 2014.
  10. ^ Evans, Kate (2012-06-27). "World heritage listing for Bali's 'Subak' tradition". ABC News (iti Ingles). Naala idi 2017-09-14.
  11. ^ Fokwang, Jude Thaddeus Dingbobga; Langmia, Kehbuma (2011). "Introduction:Society and culture in early 21st century Bali". Society and Change in Bali Nyonga: Critical Perspectives (iti Ingles). African Books Collective. p. 1. ISBN 9789956579396.
  12. ^ Robinson, Geoffrey (1995). The Dark Side of Paradise: Political Violence in Bali (iti Ingles). Cornell University Press. ISBN 0-8014-8172-4.

Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]

  • Haer, Debbie Guthrie; Morillot, Juliette & Toh, Irene (2001). Bali, a traveller's companion. Editions Didier Millet. ISBN 978-981-4217-35-4.
  • Gold, Lisa (2005). Music in Bali: Experiencing Music, Expressing Culture. New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-514149-0.
  • Taylor, Jean Gelman (2003). Indonesia: Peoples and Histories. New Haven and London: Yale University Press. ISBN 0-300-10518-5.
  • Pringle, Robert (2004). Bali: Indonesia's Hindu Realm; A short history of. Short History of Asia Series. Allen & Unwin. ISBN 1-86508-863-3.

Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]

Midia a mainaig iti Bali iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Bali manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)