Trinsera ti Filipinas

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Ti Trinsera ti Filipinas, iti tengnga ti ladawan.

Ti Trinsera ti Filipinas (ammo pay a kas Kaadaleman ti Filipinas, Trinsera ti Mindanao, ken Kaadaleman ti Mindanao) ket ti maysa a submarino a trinsera iti daya ti Filipinas. Mabirukan ti trinsera iti baybay Filipinas iti akinlaud nga Amianan a Taaw Pasipiko ken agtuloy iti Amianan-Amianan laud-Abagatan-Abagatan daya.[1] Daytoy ket agatiddog iti agarup a 1,320 kilometro (820 milia) ken agakaba iti agarup a 30 km (19 mi) manipud iti tengnga ti isla ti Filipinas iti Luzon ken mapan iti abagatan daya aginggana iti akin-amianan nga isla ti Maluku ti Halmahera iti Indonesia. Iti kaadaleman a puntona, makaabot ti trinsera iti 10,540 metro (34,580 ft) wenno (5,760 kadeppa).[2]

Dagiti dakkel a gingined iti asideg ti Trinsera ti Filipinas
1988
1988
1975
1975
1995
1995
1952
1952
1911
1911
1989
1989
1921
1921
1943
1943
2001
2001
Wadan dagiti 10 a dakkel a gingined ≥ 7.2 Mw iti asideg ti Trinsera ti Filipinas iti kaunegan dagiti napalabas a 100 a tawen: idi 1911,[3] 1921,[4] 1943,[5] 1952,[6] 1975,[7] 1988,[8] 1989,[9] 1995,[10] 2001,[11] ken 2012[12] ken ti naudi ket ti Gingined ti Samar idi 2012. Kitaen pay ti mapa dita baba.
Ti Trinsera ti Filipinas iti daya nga agtuloy nga agpababa, ken ti Agkutkuti a Barikes ti Filipinas.

Iti dagus ti amianan ti Trinsera ti Filipinas ket ti Trinsera ti Daya a Luzon. Dagitoy ket naisinsina, ken ti panagtultuloyda ket mapasardeng ken iyallatiw babaen ti Banak Benham iti Plato ti Baybay Filipinas.[2]

Pakaammo[urnosen | urnosen ti taudan]

Naipagpagarup nga ub-ubing ngem 8–9 a riwriw a tawen ti trinsera ti Filipinas. Ti tengnga a parte ti tukki ti Filipinas a nabukel idi las-ud ti panawen ti Plio-Pleistoseno [13] ken naikeddeng a maysa nga aktibo a depresion iti ukis ti Daga.[14] Nabukel ti trinsera manipud iti maysa a panagdinnnungpar ti nagbaetan dagiti plato ti Palawan ken ti Zamboanga. Gapuanan daytoy ti panagbaliw dagiti heolohiko a proseso a mapmapan iti maysa a sona a pagtumpongan iti maysa a sona ti subduksion. Mabirukan ti sona ti subduksion iti laud agingggana iti daya ti Is-isla ti Filipinas.[13] Ti gatad ti subduksion kadagitoy a plato ket nakarkulo nga agarup a 15 cm iti tunggal maysa a tawen.[2] Ti maysa a pagtumpongan a sona ket mangbeddeng iti agarup a 45% iti Trinsera ti Filipinas ita nga aldaw.[13]

Uray no adda dagiti adu a lugar dagiti sona ti subduksion, adda met dagiti mannurat a nangikeddeng a daytoy a rehion ket addaan iti ababa a seismiko nga aktibidad,[15] ngem nakairehistro met ti USGS kadagiti adu a gingined iti magnitud ≥ 7.2 iti rehion a kas ipakita ti mapa iti kanawan. Ti kaudian, idi 2012 nakasanay ti Trinsera ti Filipinas ti maysa a gingined iti Mw 7.6 (ti Gingined ti Samar idi 2012). Pinuntaanna daytoy ti trinsera iti maysa a hiposentro a kaadalen iti 34.9 km.[15] Dagiti kabangibang a lugar kadagiti sona ti subduksion ket nakasanay iti adu a seismiko nga aktibidad. Idi 1897, nakasanay ti akin-amianan a Samar iti maysa a Ms 7.3 a gingined bayat nga idi met 1924 nakasanay ti akin-abagatan a Mindanao iti Ms 8.2.[15]

Kaadalem[urnosen | urnosen ti taudan]

Makaabot ti trinsera iti maysa kadagiti kalatakan a kaadalem iti taaw, makatlo laeng iti trinsera ti Marianas ken ti trinsera ti Tonga. Ti kaadaleman a puntona ket ammo a kas ti deepest Kaadaleman ti Galathea ken makaabot iti 10,540 metro (34,580 ft) wenno (5,760 kadeppa).[2]

Panagarinsaed[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti arinsaed ti trinsera ti Filipinas ket aglaon bassit iti nametamorpiko, calc-alkaliko, batayan, nga ultrabasiko a bato ken dagiti binukel ti darat.[14] Ti akin-abagatan a lugar ti trinsera ket aglaon ti agpapada, asul, pila a lan-ak ken awanan unay idi iti apug. Nabirukan pay nga aglaon dagiti binukel ti darat iti nasadiwa a basaltiko nga andesita.[14] Dagiti nabirukan ng arinsaed kadagiti trinsera ket naipagpagarup a naideposito babaen dagiti turbidad nga agus.[14] Ti maysa a turbidad nga agus ket ti maysa nga agus iti sirok ti danum a napardas nga agayus ken agawit kadagiti arinsaed.

Dagiti trinsera iti rehion ti Filipinas[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti ammo a trinsera ket dagiti sumaganad:

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ Hessler, Robert R.; Ingram, Camilla L.; Yayanos, A. Aristides; Burnett, Bryan R. (1978). "Scavenging amphipods from the floor of the Philippine trench". Deep Sea Research (iti Ingles). 25 (11): 1029–1047. doi:10.1016/0146-6291(78)90585-4.
  2. ^ a b c d Deschamps, A.; Lallemand, S. (2003). "Geodynamic setting of Izu-Bonin-Mariana boninites". Iti Larter, R.D.; Leat, P.T. (dagiti ed.). Intra-Oceanic Subduction Systems: Tectonic and Magmatic Processes. Geological Society, London, Special Publications (iti Ingles). 219. pp. 163–185.
  3. ^ "M 7.7 – Rehion ti Is-isla ti Filipinas" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1911.
  4. ^ "M 7.4 – Rehion ti Is-isla ti Filipinas" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1921.
  5. ^ "M 7.8 – Rehion ti Is-isla ti Filipinas" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1943.
  6. ^ "M 7.3 – Rehion ti Is-isla ti Filipinas" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1952.
  7. ^ "M 7.2 – Samar, Philippines" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1975.
  8. ^ "M 7.3 – Catanduanes, Philippines" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1988.
  9. ^ "M 7.6 – Mindanao, Philippines" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1989.
  10. ^ "M 7.2 – Samar, Philippines" (iti Ingles). United States Geological Survey. 1995.
  11. ^ "M 7.5 – Mindanao, Philippines" (iti Ingles). United States Geological Survey. 2001.
  12. ^ "M 7.2 – Samar, Philippines" (iti Ingles). United States Geological Survey. 2012.
  13. ^ a b c Lallemand, Serge E.; Popoff, Michel; Cadet, Jean-Paul; Bader, Anne-Gaelle; Pubellier, Manuel; Rangin, Claude; Deffontaines, Benoît (1998-01-10). "Genetic relations between the central and southern Philippine Trench and the Sangihe Trench". Journal of Geophysical Research: Solid Earth (iti Ingles). 103 (B1): 933–950. doi:10.1029/97jb02620.
  14. ^ a b c d Larsen, B. (1968). "Sediment from the central Philippine trench". Galathea Report (iti Ingles). 9: 7–21.
  15. ^ a b c Ye, Lingling; Lay, Thorne; Kanamori, Hiroo (2012). "Intraplate and interplate faulting interactions during the August 31, 2012, Philippine Trench earthquake (Mw 7.6) sequence". Geophysical Research Letters (iti Ingles). 39 (24): L24310. doi:10.1029/2012gl054164.