Bulkan Malinao

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
(Naibaw-ing manipud iti Bantay Malinao)
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Bulkan Malinao
Bulkan Buhi wenno Takit
Mount Malinao.jpg
Ti Bantay Malinao nga adda ti Heotermal ti Tiwi iti sanguanan
Kangatuan a punto
Kangato1,548 m (5,079 ft) [1]
ListaanDagiti mabalin nga aktibo a bulkan ti Filipinas
Nagsasabtan13°24′58″N 123°36′30″E / 13.41611°N 123.60833°E / 13.41611; 123.60833Nagsasabtan: 13°24′58″N 123°36′30″E / 13.41611°N 123.60833°E / 13.41611; 123.60833
Heograpia
Ti Bulkan Malinao ket mabirukan idiay Filipinas
Bulkan Malinao
Bulkan Malinao
Lokasion idiay Filipinas
LokasionLuzon Filipinas
Heolohia
Tawen ti batoKuatenario
Kita ti bantayestratobulkan
Arko/barikesBulkaniko a Kawar ti Bicol
Naudi a bimtakDi ammo

Ti Bulkan Malinao ket bulkan a mabirukan idiay Rehion ti Bicol iti Filipinas. Ti estratobulkan ket awan ti naipakasaritaan a panagpussuak ngem mangipakpakita ti napigsa a pumarola nga aktibidad a naal-ala para iti panagpataud ti elektrisidad. Ti mabirukan iti bakrasna ket ti Heotermal a Pasdek ti Elektrisidad ti Tiwi, maysa kadagiti immuna a pasdek ti enerhia ti heotermal a naikomisionado iti pagilian.[2]

Lokasion[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Bulkan Malinao ket mabirukan idiay nagbaetan dagiti probinsia ti Albay ken Camarines Sur idiay abagatan a daya a rehion ti Isla ti Luzon ; ti agarup a 20 km (12 mi) amianan-amianan laud ti Bulkan Mayon, ti kaaktibuan a bulkan iti Filipinas.

Dagiti pisikal a langa[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti bantay ket kabakiran nga adda ti katayag iti 1,548 metro (5,079 ft) iti ngato ti natimbeng a lessaad ti baybay ket diametro ti babana iti 22.5 kilometro (14.0 mi). Iti pantok ti bulkan ket ti dakkel nga abut nga dda iti lamolamo nga akin-uneg a diding a nasawang iti akin-daya a bangir. Iti akin-baba a bakras iti daytoy a bangir ti kaaduan nga andesitiko a bulkan, ket isu dagiti kadakkelan a solpatara ken napudot nga ubbong ti Luzon, ken adda met dagiti agidepdeposito ti siliceous sinter. Ti Naglagbong ken Jigabo ket dagiti dua a termal a bubon a mabirukan iti bulkan. Dagiti temperatura ket makaabot ti 108 °C (226 °F) a nairehistro kadagiti pumarola ti Naglagbong.[1][3][4]

Heotermal a Pasdek ti Elektrisidad ti Tiwi[urnosen | urnosen ti taudan]

Daytoy a lugar ket maysa idi kadagiti immuna a naad-adal para iti panagpataud ti elektrisidad a nangrugi iti 250kW a pasdek ti elektrisidad idi 1967.[5] Idi 1979, ti immuna kadagiti tallo a 110 MW a heotermal a pasdek ti elektrisidad ket nakomisionado iti dayta a tawen; dagiti sabali pay a dua ket, idi 1980 ken 1982. Iti kasayaatna, ti pasdek ket nakapataud ti kaadu a naparuar iti 330 MW. Iti agdama, ti pasdek idi 1979 ket nadekomisionado gapu ti panagpabassit ti naipaay nga alibungubong.[6][7]

Pannakaidasig[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Instituto ti Bulkanolohia ken Seismolohia ti Filipinas (PHIVOLCS), ti opisina ti gobierno a mangipanggep ti bulkanismo iti pagilian ket indasigna ti Malinao a kas mabalin nga aktibo a bulkan.[8]

Dagiti panagpussuak ken dagiti aktibidad[urnosen | urnosen ti taudan]

Awan dagiti naipakasaritaan a panagpussuak manipud iti Malinao a naipampamattian nga aktibo manipud idi tawtawen ti 500,000 aginggan idi tawtawen ti 60,000.[1]

Dagiti gingined idi 1970[urnosen | urnosen ti taudan]

Adda met dagiti immadu a panag-gingined idi 1970 ken kakuyog dagiti aggaradugod a daranudor iti Malinao a gauanan ti panangited ti ballaag a ti banaty ket mabalin nga agung-ungar manen. Dagiti kintayeg a naduktalan ket sumakopda manipud iti 1 aginggana ti 5 iti kapigsa.[3]

Bassit a panagbettak idi 1980[urnosen | urnosen ti taudan]

Adda met idi ti bassit a preatika a panagbettak iti alog a lugar ti Naglagbong idiay Tiwi idi Hulio29, 1980, nagpussuak met daytoy kadagiti pitak ken batbato aginggana iti 23 metro (2 ft 2 in), ken nakaabot iti 150 metro (490 ft) iti kangato ken kaadayo nga aginggana iti 350 metro (1,150 ft). Maysa a tao ti nasugatan ken dua a pasdek dagiti nadadael babaen ti panagbettak. Sakbay ti daytoy a pasamak, a sapsapa ngem idi Hulio 6, ti lugar ket nakasansanay kadagiti karkarna a mikroseismo a nairehistro idiay seismiko nga estasion iti Komision ti Bulkanolohia (COMVOL) – ti simmaruno iti PHIVOLCS – iti dayta a lugar. Ti panag-geyser ket nasiim pay iti alog, ti dua nga oras sakbay ti panagbettak. Ti maysa a teoria a maipanggep ti gapuanan ti panagbettak idi ket ti panagal-ala ti danum idi las-ud ti panagdur-as ti talon ti heotermal ti Tiwi.[3]

Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ a b c "Malinao » Summary". Global a Programa ti Bulkanismo. Instituto ti Smithsonia. Naala idi 11 Enero 2013.
  2. ^ (2009-01-20). "Ti Heotermal a Pasdek ti Elektrisidad ti Tiwi". JCMiras.net. Naala idi 2011-09-24.
  3. ^ a b c "Seismiko ken heotermal nga aktibidad ti Malinao". Global a Programa ti Bulkanismo. Instituto ti Smithsonia. Naala idi 11 Enero 2013.
  4. ^ "Malinao". Instituto ti Bukanolohia ken Seismolohia ti Filipinas. Naala idi 2011-09-24.
  5. ^ (2009-01-20). "Ti Pakasaritaan ti Panagparang-ay ti Heotermal nga Enerhia ken Panagpataud iti Filipinas". JCMiras.net. Naala idi 2011-09-24.
  6. ^ (2008-06-17). "Dagiti Heotermal a Pasdek ti Elektrisidad iti Filipinas.. JCMiras.net. Naala idi 2011-09-24.
  7. ^ (2008-02-24). "Dagiti Heotermal a Rekurso ti Enerhia iti Filipinas". JCMiras.net. Naala idi 2011-09-24.
  8. ^ Instituto ti Bulkanolohia ken Seismolohia ti Filipinas (PHIVOLCS), Panid dagiti Mabalin nga Aktibo a Bulkan

Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]

  • Malinao, Sitio ti Instituto ti Bulkanolohia ken Seismolohia ti Filipinas (PHIVOLCS).
  • Malinao Global a Programa ti Bulkanismo ti Instituto ti Smithsonia