Mandalagan

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
(Naibaw-ing manipud iti Bantay Mandalagan)
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Mandalagan
Ti Mandalagan ket mabirukan idiay Filipinas
Mandalagan
Mandalagan
Lokasion ti Bantay Mandalagan idiay Filipinas
Kangatuan a punto
Kangato1,885 m (6,184 ft)
Nagsasabtan10°39′N 123°15′E / 10.65°N 123.25°E / 10.65; 123.25Nagsasabtan: 10°39′N 123°15′E / 10.65°N 123.25°E / 10.65; 123.25
Heograpia
LokasionFilipinas
Heolohia
Tawen ti batoDi ammo
Kita ti bantayEstratobulkan
Naudi a bimtakDi ammo

Ti Bantay Mandalagan ket maysa nga estratobulkan a mabirukan iti latitud 10.65° Amianan (10°39'0"N), longitud 123.25° Daya (123°15'0"E), idiay probinsia ti Negros Occidental, iti amianan ti isla ti Negros, Rehion VI, ti Filipinas. Ti Mandalagan ket solpatariko, pumaroliko, ken mabalin nga aktibo nga estratobulkan.

Dagiti pisikal a langa[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Bantay Mandalagan ket agtayag iti 1885 metro (6,184 kadapan), nga addaan ti diametro ti baba iti 26 kilometro. Ti Mandalagan ket nakaro a naguddua-guddua a kompleks a bulkan, ng addaan ti nakaro a nabaliwan a bulkaniko a simborio.

Ti bulkaniko nga aktibidad a naireporta ket naibagbga a mairaman dagiti pito a bulkaniko a sentro, saan a basbassit kadagitoy ket dagiti lima nga abut ti bulkan ken/wenno dagiti kaldera aginggana ti 2 klms iti diametro, ken ti napigsa a solpatariko a lugar iti nakaro a nabaliwan nga estruktura ti bulkaniko a simborio. Ti maysa a solpatariko a lugar ket mangiparparuar ti nangato a temperatura iti (106 grado C) asok aginggana iti 30 m iti katayag nga adda met ti agdaranudor nga uni a kasla tinangati tipresionna a heotermal ng abut.

Dagiti heolohiko a langa[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Bantay Mandalagan ket paset ti Bulkaniko nga Arko ti Negros. Ti kita ti bato ket kaaduan ng aandesitika ng aadda met dagiti dasitika. Ti abut ti bulkan a mabirukan idiay asideg ti tengngana ket tinawtawagan ti "Tinagong Dagat" (nailemmeng a baybay) ken nasayaat a pagpasiaran daytoy dagiti turista.

Panagbettak[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti kinaudi a panagbettak ket nagpataud ti naingpis panagyus ti basaltiko a lava, ngem di ammo daytoy no kaano idi daytoy a napasamak.

Pannakailista[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Instituto ti Bulkanolohia ken Seismolohia ti Filipinas (PHIVOLCS) ket ilistana ti Bantay Mandalagan a kas mabalin nga aktibo. Ti Programa ti Global a Bulkanismo ti Instituto ti Smithsoniano ket ilistana ti Mandalagan a kas pumaroliko.

Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]

  • Instituto ti Bulkanolohia ken Seismolohia ti Filipinas (PHIVOLCS) Panid ti Mandalagan
  • "Mandalagan". Programa ti Global a Bulkanismo (iti Ingles). Instituto ti Smithsoniano.