Guatemala
| Republika iti Guatemala
República de Guatemala (Españiol)
|
||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
|
||||||
| Pasasao: "El País de la Eterna Primavera" "Ti Daga ti Agnanayon a Primabera"[1] |
||||||
|
Nailian a kanta iti Guatemala |
||||||
.svg) |
||||||
| Kapitolio (ken kadakkelan a siudad) |
Siudad ti Guatemala 14°38′N 90°30′W / 14.633°N 90.500°WNagsasabtan: 14°38′N 90°30′W / 14.633°N 90.500°W |
|||||
| Opisial a pagsasao | Espaniol | |||||
| Patneng a grupo (2001) | Mestiso (mestiso nga Amerindio-Espaniol - iti lokal nga Espaniol ket makunkuna a Ladino) ken Europeano 59.4% K'iche 9.1% Kaqchikel 8.4% Mam 7.9% Q'eqchi 6.3% dadduma pay a Maya 8.6% patneng a saan a Maya 0.2% daduma pay 0.1% |
|||||
| Nagan dagiti umili | Guatemalteko | |||||
| Gobierno | Unitario a presidential a Batay-linteg a republika | |||||
| - | Presidente | Otto Pérez Molina | ||||
| - | BisePresidente | Roxana Baldetti | ||||
| Panagwayawayas | ||||||
| - | manipud ti Espña | Septiembrer 15, 1821 | ||||
| Kalawa | ||||||
| - | Dagup | 108,889 km2 (Maika-107) 42,042 kd milia |
||||
| - | Danum (%) | 0.4 | ||||
| Bilang dagiti umili | ||||||
| - | Hulio2011 karkulo | 13,824,463 (Maika-69) | ||||
| - | Hulio 2007 senso | 12,728,111 | ||||
| - | Densidad | 129/km2 (Maika-85) 348.6/kd mi |
||||
| GDP (PPP) | 2011 karkulo | |||||
| - | Dagup | $74.709 bilion[2] | ||||
| - | Tunggal maysa a tao | $5,069[2] | ||||
| GDP (nominal) | 2011 karkulo | |||||
| - | Dagup | $46.897 bilion[2] | ||||
| - | Tunggal maysa a tao | $3,182[2] | ||||
| Gini (2007) | 55.1 (nangato) | |||||
| HDI (2011) |  0.574[3] (kalalainganna) (Maika-131) |
|||||
| Kuarta | Quetzal (GTQ) |
|||||
| Sona ti oras | CST (UTC−6) | |||||
| Agmaneho iti | kanawan | |||||
| Internet TLD | .gt | |||||
| Kodigo ti panagtelepono | +502 | |||||
Ti Guatemala (
i/ˌɡwɑːtəˈmɑːlə/ gwah-tə-mah-lə), opisial a ti Republika iti Guatemala (Espaniol: República de Guatemala [reˈpuβlika ðe ɣwateˈmala]), ket maysa a pagilian idiay Tengnga nga Amerika a nabeddengan babaen ti Méhiko iti amianan ken laud, ti Taaw Pasipiko iti abagatan a laud, ti Belis iti amianan a daya, ti Karibe iti daya, ken Honduras ken El Salvador iti abagatan a daya. Ti kalawana ket 108,890 km2 (42,043 mi2) nga addaan ti populasion ti agarup a 13,276,517.
Daytoy ket representatibo a demokrasia, ti kapitoliona ket ti Guatemala de la Asunción, ken naamammoan pay a ti Siudad ti Guatemala. Ti kaadu ti kaimudingan ti biolohia ken ti naisangayan a ekosistema ti Guatemala ket agitited ti panakaidutuken ti Mesoamerika a kas ti biodibersidad a lugar.[4] Ti sigud a Maya sibilisasion ket maysa idi a Mesoamerikano a sibilisasion, a nagtultuloy babaen ti Napalabas a Kalsiko a panawen aginggana ti isasangpet dagiti Espaniol. Dagiti Mayas ket agtaengda idiay Guatemala, Honduras, Belis, ti akin-abagatan a pas-paset iti Méhiko ken akin-amianan a pas-paset iti El Salvador.
Ti Guatemala nagbalin a nawaya manipud ti España idi 1821, a kimmuyog iti Mehikano nga Imperio. Kalpasan ti panakawayana a pagilian, tinurayan daytoy kadagiti seri dagiti diktador, a tinulongan babaen ti Nagkaykaysa a Kompania ti Prutas. Ti kinaudi ti maka-20 a siglo, nakita ti Guatemala a naigulo iti 36 a kaatiddog a tawen a sibil a gubat.Kalpasan iti daytoy a gubat, ti Guatemala ket nakasaksi ti ti panagungar ti ekonomiana ken ti nagballigi a demokratiko a panagbutos. Iti kinaudi a panagbutos, a tinengngel idi 2011, ni Otto Pérez Molina iti Partido Patriotiko, ket nangabak ti kinapresidente.
Pinagibasaran [urnosen]
- ^ Aguirre, Lily (1949). Ti daga ti agnanayon a primabera: Guatemala, tinaipintas a pagiliak. Patio Press. pp. 253. http://books.google.com/books?id=LodnAAAAMAAJ&q=land+of+the+eternal+spring&dq=land+of+the+eternal+spring&hl=en&sa=X&ei=wkMbT6KqLOja0QH2hdToCw&ved=0CDAQ6AEwAA.
- ^ 2.0 2.1 2.2 2.3 "Guatemala". Internasional a Pundo ti Panaguartaan. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=70&pr.y=18&sy=2009&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=258&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=. Naala idi Abril 18, 2012.
- ^ "Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan 2011". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2011. http://hdr.undp.org/en/media/HDR_2011_EN_Tables.pdf. Naala idi Disiembre 22, 2011.
- ^ "biodibersidad a lugar-Mesoamerika-Pakabuklan". Konserbasion Internasional. http://www.biodiversityhotspots.org/xp/Hotspots/mesoamerica/. Naala idi Pebrero 1, 2007.
