Lingsat Surigao

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Lingsat Surigao
US Navy 110528-N-DR144-351 The Arleigh Burke-class guided-missile destroyer USS Gridley (DDG 101) is underway as part of Carrier Strike Group (CSG).jpg
Ti Lingsat Surigao
Ti Lingsat Surigao ket mabirukan idiay Filipinas
Lingsat Surigao
Lingsat Surigao
Surigao straight-r.jpg
LokasionDaya a Visayas, Caraga
Nagsasabtan10°10′N 125°23′E / 10.167°N 125.383°E / 10.167; 125.383Nagsasabtan: 10°10′N 125°23′E / 10.167°N 125.383°E / 10.167; 125.383
KitaLingsat
Kadakkelan a kaatiddog75 km (47 mi)
Kadakkelan a kaakaba25 km (16 mi)

Ti Lingsat Surigao (Filipino: Kipot ng Surigaw) ket ti maysa a lingsat iti akin-abagatan a Filipinas, iti pagbaetan ti Baybay Bohol ken ti Golpo Leyte iti Baybay Filipinas.

Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]

Daytoy ket mabirukan iti pagbaetan dagiti rehion ti Visayas ken Mindanao. Daytoy ket mabirukan iti akin-amianan nga Isla ti Mindanao ken ti Isla Panaon, ken iti pagbaetan ti Is-isla Dinagat ken Isla Leyte.

Naadalem ti lingsat ngem addaan iti napigsa nga anud, aginggana iti 8 knot (15 km/h; 9.2 mph). Ti akin-amianan a sumrekan ti Lingsat Surigao ket namarkaan babaen ti maysa a silaw iti nabigasion idiay Isla Suluan.[1]

Ti isla ti Hibuson ket mabirukan iti amianan a patingga ti Lingsat Surigao.

Pagluganan[urnosen | urnosen ti taudan]

Daytoy ket kanayon a ballasiwen dagiti nadumduma a balsa a mangilugan kadagiti tagilako ken tattao iti pagbaetan ti Visayas ken Mindanao. Agsardeng dagiti balsa idiay Liloan, Abagatan a Leyte ken Siudad ti Surigao iti Surigao del Norte.[2]

Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]

Segun ti leyenda, ti lingsat ket naipanagan kenni Solibao, ti maysa a daulo iti Negrito, a nagtataeng iti sabangan ti Karayan Surigao. Dagiti umak-akar a Bisayano a mangngalap ket nagin-inutda a nangbukel iti pagtaengan ditoy, ken idi binisita dagiti Espaniol nga ekplorador ti lugar, mabalin a nagkamalida a nangeg ti nagan a kas Surigao imbes a Solibao.[3] Ti sabali a teoria ket mangipalawag a ti Surigao ket mabalin a naala manipud iti Espaniol a balikas iti surgir, a ti kayatna a sawen ket "naapges a danum" wenno "ayus".[4]

Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]

Idi Marso 1521 idilas-ud ti immuna a sirkumnabigasion iti Daga, ni Ferdinand Magellan ken dagiti tripulantena ket isuda idi dagiti immuna nga Europeano a naglayag babaen iti lingsat. Napasamak ti Gubat ti Lingsat Surigao ditoy idi Oktubre 25, 1944, idi napasamak ti insidente ti "ballasiwen ti T" idi pinaputok dagiti paltog ti pagigubatan a barko ti Amerikano iti akin-abagatan a puersa ni Bise Almirante Shoji Nishimura; ken gangani kadagiti amin dagitoy, a mairaman dagiti pakigubatan a barko ti Yamashiro ken Fusō ken dagiti dadduma pay ket limned. Napatay iti gubatan ni Almirante Nishimura idi limned ti mangiyuna a barkona a Yamashiro kalpasan dagiti tignay mangsuppiat kadagiti pakigubatan a barko ni Jesse B. Oldendorf, nga amin malaksid iti maysa ket adda idiay Pearl Harbor.[5]

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ "INBOUND THROUGH THE SURIGAO STRAIT" (PDF). Puerto Galera Yacht Club, Inc. Naala idi 22 Hulio 2013.
  2. ^ "About Surigao del Norte". Philippine Provincial Road Management Facility. Naala idi 22 Hulio 2013.
  3. ^ "Legend of Surigao City". www.surigao.net. Naala idi 22 Hulio 2013.
  4. ^ "Surigao Travel Information". Free N Easy Travel. Naala idi 22 Hulio 2013.
  5. ^ Zapotoczny, Walter S. (2008). "The Battle of Surigao Strait: The Last Crossing of the T". MilitaryHistoryOnline.com. Naala idi 22 Hulio 2013.

Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]