Mahabharata

Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Lumaktaw idiay: pagdaliasatan, biruken
Manuskrito a panakailadawan ti Gubat iti Kurukshetra
Ni Krishna, Arjuna idiay Kurukshetra, Maika-18 ken 19 a siglo a pinintaan.

Ti Mahabharata (Sanskrito Mahābhārata महाभारत, IPA: [məɦaːˈbʱaːrət̪ə]) ket maysa kadagiti dua a kangrunaan a Sanskrito nga epiko iti taga-ugma nga India, ti maysa pay a sabali ket ti Ramayana.[1]

Malaksid ti epiko apanakasalaysay ti Kurukshetra a Gubat ken ti nakaikarian dagiti prinsesa ti Kaurava ken ti Pandava, ti Mahabharata ket aglaon kadagit adu a pilosopikol ken panagraem a banag, a kas ti pannakitungtungan dagiti uppat a "gandat ti biag" wenno purusharthas (12.161). Kadagiti kangrunaan nga obra ken sarsarita ti Mahabharata ken ti Bhagavad Gita, ti sarita ti Damayanti, ken ti naipangyababaan a bersion ti Ramayana, ken ti Rishyasringa, a kanayon a naipanunotan a kas obra a kinabukbukodanda.

Iti panaikatawtawid, ti panakaisurat ti Mahabharata ket naipammadayaw kenni Vyasa. Adu dagiti naipadpadas a mangwaswas ti naipakasaritaan nga idadakkelna ken dagiti pakabuklanna a tuon. Dagiti kadaanan a paset ti testo ket saan a naipanunotan a nadadaan ngem 400 BCE, ngem ti taudan ti sarita ket mabalin a mapan ti nagbaetan ti maika-8 ken maika-9 a siglo BCE.[2] Ti testo ket mabalin a nakaabot ti kanungpalanna a porma babaen ti nasapa a Guptaa paset ti panawen (ca. maikapat a siglo CE).[3] Ti titulo ket mabalin a maipatarus a kas "ti nalatak a sarsarita ti Bhārata a dinastia". Segun ti Mahabharata, ti sarsarita ket naipaatiddog manipud ti ababa abersion ti 24,000 a berso ti tinawtawagan a Bhārata.[4]

Ti Mahabharata ket isu ti kaatiddogan a Sanskrito nga epiko.[5] Ti kaatiddogan abersionna ket sumurok a 100,000 shloka wenno sumurok a 200,000 tunggal maysa a linia ti berso (ti tunggal maysa a shloka ket maysa a kopla), ken dagiti atiddog a prosa ti pasahe. Agarup a 1.8 a riwriw a dagup dagiti balikas, ti Mahabharata ket agarup a mamin sangapulo nga at-atiddog no pagtiponen ti Iliad ken Odyssey, wenno agarup a mamin uppat nga at-atiddog ngem ti Ramayana.[6][7]Ni W. J. Johnson ket nangipadpada ti kinapangruna ti Mahabharata iti sibilisasion ti lubong iti Biblia, dagiti obra ni Shakespeare, dagiti obra ni Homer, Griego a drama, wenno ti Koran.[8]

Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ Datta, Amaresh (2006-01-01). Ti Ensiklopedia ti Indiano a Literatura (Maikadua aTomo) (Devraj aginggaa=na ti Jyoti). ISBN 978-81-260-1194-0. 
  2. ^ Brockington (1998, p. 26)
  3. ^ Van Buitenen; Ti Mahabharata – 1; Ti Libro ti Kaununaan. Panagiyammo (Panagisurat ken Petsa)
  4. ^ Ti kayat asaoen ti bhārata ti prohenio ti Bharata, ti naisalaysayan nga ari a naitunton a nakabiruk ti pagarian ti Bhāratavarsha.
  5. ^ "Mahabharata". 
  6. ^ Spodek, Howard. Richard Mason. Ti Pakasaritaan ti Lubong. Pearson Education: 2006, New Jersey. 224, 0-13-177318-6
  7. ^ Amartya Sen, Ti Argumentatibo nga Indiano. Dagiti sinuratan para iti Indiano aKultura, Pakasaritaan ken ti Kinasiasino, Londres: Penguin Books, 2005.
  8. ^ W.J.Johnson (1998). Ti Sauptikaparvan iti Mahabharata: Ti Nadawel a Panagpapatay iti Rabii. [Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. p. ix. ISBN 978-0-19-282361-8.