Sasao a Bahnariko

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
(Naibaw-ing manipud iti Sasao a Laud a Bahnariko)
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Bahnariko
Heograpiko a
pannakaiwarwaras
Indotsina
Lingguistika a pannakaidasigAustroasiatiko
  • Bahnariko
Pannakabingbingay
  • Tengnga a Bahnariko
  • Amianan a Bahnariko
  • Laud a Bahnariko
Glottologbahn1264[1]

Ti sasao a Bahnariko ket ti grupo dagiti agarup a tallopulo a sasao nga Austroasiatiko nga insaao babaen dagiti agarup a 700,000 a tattao idiay Bietnam, Cambodia, ken Laos. Inbagbaga ni Paul Sidwell a ti Austroasiatiko/sasao a Mon–Khmer ket ad-aduda nga agpapada iti leksiko iti Bahnariko ken sasao a Katuiko no as-asidegda iti heograpia, a nawaya uray ania a sanga ti pamilia a mangtagikua kaniada, ngem ti Bahnariko ken ti Katuiko ket awananda iti ania man a pagbibingayan nga inobasion a mangisingasing nga isuda ket mangporma iti sanga ti pamilia ti Austroasiatiko.

Dagiti pagsasao[urnosen | urnosen ti taudan]

Mangisingasing ti internal a dibersidad a ti pamilia ket nagsisinada iti agarup a 3000 ti napalabas.[masapul a dakamaten] Nailasin ti Amianan a Bahnariko babaen ti pannakaigiddiat iti rehistro iti pagbaetan ti boses nga umanges ken modal.

Ti Lamam ket ti nagan ti sangkaputotan ti kaarruba a Tampuon ken Kaco’.

Tentatibo nga indasig ni Sidwell (2009) ti sasao a Bahnariko kadagiti uppat a sanga, a ti Cua (Kor) ket nawaya a naidasig a kas Daya a Bahnariko.[2][3]

Dagiti saan a naidasig a sasao a Bahnariko ti Cambodia ket mairaman ti Mel, Khaonh, Ra’ong, ken Thmon.[4]

Bahnariko

Amianan a Bahnariko[urnosen | urnosen ti taudan]

Buklen ti Amianan a Bahnariko ti lugar ti dialekto a naisasao iti amianan ti sasao a Chamiko.[5] Addaan ti Sedang ken Hre kadagiti kaaduan nga agsasao, iti tunggal maysa ket addaan iti agarup a 100,000.


Amianan

Jeh

Halang

Kayong

RomamKaco’

Takua

Monom (Bonam, Monam)

Todrah (Didrah, Modrah)

Sedang

Rengao

Hrê

Dagiti sabali pay a sasao nga Akin-amianan a Bahnariko a saan unay a nasayaat a maidasig ket ti Duan ken Katua.

Laud a Bahnariko[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Laud a Bahnariko ket ti lugar ti dialekto iti laud ti Amianna a Bahnariko,[6] Saan met a kas dagiti sasao a Bahnariko iti daya, ti sasao a Laud a Bahnariko ket adda iti baba ti Khmer imbes nga iti impluensia ti Chamiko, ken babaen pay ti sasao a Katuiko a kas parte ti sprachbund a Katuiko-Laud a Bahnariko (Sidwell 2003).

Insingasing ni Sidwell (2003) ti sumaganad a pannakaigrupo ti Laud a Bahnariko, nga umuna nga agsanga iti Lavi, Jru'/Laven, Su', ken Juk a kas mangporma iti sanga a maikadua a nangsanga, ken ti nabati iti kaunegan ti grupo a bugas. Iti tunggal maysa ti Jru' ken Brao ket addaan kadagiti sangapulo a rinibo nga agsasao, bayat a dagiti sabali a pagsasao ket addaanda iti saan nga ad-adu ngem 1,000 nga agsasao iti tunggal maysa.

Tengnga a Bahnariko[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Tengnga a Bahnariko ket ti pamilia ti pagsasao a biningbingay babaen ti sasao a Chamiko,[6][7] Ti Bahnar, Mnong, ken Sre (Koho) ket addaanda kadagiti 100,000 nga agsasao iti tunggal maysa.

Ti Kassang ket pagsasao a Bahnariko(Sidwell 2003), ngem ti Ethnologue ket ilistana a kas Katuiko.

Inted ni Sidwell (2002, naibaga iti Sidwell 2003) ti sumaganad a pannakaidasig ti sasao a Tengnga a Bahnariko.[8] Laglagipen a ni Sidwell (2009) ket kamaudianna nga indasig ti Cua a kas maysa a nawaya a sanga, a mainaganan a kas Daya a Bahnariko.

Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Bahnaric". Glottolog 3.0 (iti Ingles). Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.
  2. ^ Sidwell, Paul. 2009. "How many branches in a tree? Cua and East (North) Bahnaric". In Evans, Bethwyn (ed). Discovering History Through Language: Papers in Honour of Malcolm Ross. Canberra: Pacific Linguistics.
  3. ^ Sidwell, Paul. 2010. "Cua (Kor) historical phonology and classification." Mon-Khmer Studies 39:105-122.
  4. ^ Barr, Julie and Eric Pawley. 2013. Bahnaric Language Cluster survey of Mondul Kiri and Kratie Provinces, Cambodia. SIL International.
  5. ^ Sidwell, Edmondson, & Gregerson. 2011. "The North Bahnaric Clade: A Computational Approach." In Srichampa, Sidwell & Gregerson (eds.) Austroasiatic Studies: papers from the ICAAL4: Mon-Khmer Studies Journal Special Issue No. 3, pp.23-37
  6. ^ a b [1]
  7. ^ a b [2]
  8. ^ Sidwell, Paul (2002). "Genetic classification of the Bahnaric languages: a comprehensive review." Mon-Khmer Studies: A Journal of Southeast Asian Linguistics and Languages 32: 1-24.

Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]