Sahara

Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Lumaktaw idiay: pagdaliasatan, biruken
Sahara (الصحراء الكبرى)
Ti Nalatak a Desierto
Desierto
Sahara satellite hires.jpg
Ti satelite a ladawan ti Sahara babaen ti NASA Angin ti Lubong. Ti Bakir Kongo ket makita dita babana (iti abagatan.)
Dagiti pagilian Arhelia, Chad, Ehipto, Eritrea, Libya, Mali, Mauritania, Morocco, Niger, Sudan, Tunisia, Lumaud a Sahara, Djibouti
Kangatuan a murdong Emi Koussi 11,204 ft (3,415 m)
 - nagsasabtan 19°47′36″N 18°33′6″E / 19.79333°N 18.55167°E / 19.79333; 18.55167
Kababaan a murdong Depresion Qattara −436 ft (−133 m)
 - nagsasabtan 30°0′0″N 27°5′0″E / 30.00000°N 27.08333°E / 30.00000; 27.08333
Kaatiddog 4,800 km (2,983 mi), Daya/Laud
Kaakaba 1,800 km (1,118 mi), Amianan/Abagatan
Kalawa 9,400,000 km2 (3,629,360 kd mi)
Biome Desierto

Ti Sahara (Arabiko: الصحراء الكبرى‎, Aṣ-Ṣaḥrā´ al-Kubrā, "Ti Nalatak a Desierto") ket isu daytoy ti kadakkelan a napudot desierto iti lubong ken ti maikatlo a kadakkelan a desierto, kalpasan ti Antartika ken ti Artika.[1] Nga adda ti sumurok a 9,400,000 kuadrado kilometro (3,600,000 sq mi), daytoy ket kaaduan a sakupenna ti Amianan nga Aprika, a makaaramid daytoy ti gangani a kadakdakkel ti Tsina wenno ti Estados Unidos. Ti Sahara ket maigay-at manipud ti Baybay Nalabbasit, ken mairaman dagiti paset ti aplaya ti Mediteraneo, aginggana kadagiti kaigidan ti Taaw Atlantiko. Iti abagatan, daytoy ket naipatinggaan babaen ti Sahel, ti barikes ti namaga bassit a tropikal a sabana a buklen ti akin-amianan a rehion ti tengnga ken lumaud a Sub-Sahara nga Aprika.

Adda dagiti karuburuban ti darat ket magaw-atna ti 180 metro (590 ft) iti kangato.[2] Ti nagan ket nagtaud manipud ti Arabiko a balikas ti desierto: (صَحراء ṣaḥrāʾ [sˤɑħrɑːʔ] ( denggen)).[3][4]

Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ "Ti Kadakkelan a Desierto ti Lubong". Naala idi 2011-12-30. 
  2. ^ Arthur N. Strahler and Alan H. Strahler. (1987) Moderno a Maipapan ti Bagi a Heograpia Maikatlo nga Edision. New York: John Wiley & Sons. Page 347
  3. ^ "Sahara." Online a Diksionario ti Etimolohia. Douglas Harper, Historiador. Naala idi Hunio 25, 2007.
  4. ^ "Inggles-Arabiko nga online a diksionario". Online.ectaco.co.uk. 2006-12-28. Naala idi 2010-06-12. 

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  • Michael Brett ken Elizabeth Frentess. Dagiti Berber. Blackwell Publishers, 1996.
  • Charles-Andre Julien. Pakasaritaan ti Amianan nga Aprika: Manipud ti Arabo a Panagrukma aginggana ti 1830. Praeger, 1970.
  • Abdallah Laroui. Ti Pakasaritaan ti Maghrib: Ti Interpretibo a Salaysay. Princeton, 1977.
  • Hugh Kennedy. Muslim España ken Portugal: Ti Politikal a Pakasaritaan ti al-Andalus. Longman, 1996.
  • Richard W. Bulliet. Ti Kamelio ken ti Pilid. Unibersidad ti Harvard a Pagmalditan, 1975. Naipablaak manen nga adda ti baro a aklobna Unibersidad ti Columbia a Pagmalditan, 1990.
  • Eamonn Gearon. Ti Sahara: Ti Kultural a Pakasaritaan. Liblibro ti Signal, UK, 2011. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, USA, 2011.

Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti midia a mainaig ti Sahara idiay Wikimedia Commons

Nagsasabtan: 23°04′47″N 12°36′44″E / 23.079732°N 12.612305°E / 23.079732; 12.612305