Hupiter

Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Lumaktaw idiay: pagdaliasatan, biruken
Hupiter  Astronomika a simbolo iti Hupiter
Jupiter by Cassini-Huygens.jpg
Maysa a komposito Cassini nga imahen iti Hupiter. Ti nangisit a turik iti anniniwan ket ti Europa.
Dagiti pagnaganan
Pannakaibalikas Dumngegi/ˈpɨtər/[1]
Panangilasin Jovian
Panawen J2000
Aphelion 816,520,800 km (5.458104 AU)
Perihelion 740,573,600 km (4.950429 AU)
Semimayor a panagtayyek 778,547,200 km (5.204267 AU)
Panakaidumduma 0.048775
Panawen ti panagliklikmut 4,332.59 aldaw
11.8618 tawen
10,475.8 Hupiter solar nga aldaw[4]
Sinodiko a panawen 398.88 al-aldaw
Promedio a kapardas ti panagliklikmut 13.07 km/s
Medio nga anomalia 18.818°
Panaglikigan 1.305° aginggan ti Ecliptic
6.09° ti ekuador ti Init
0.32° ti Saan a nagbalbaliw a dalumpinas[5]
Longitud  iti panagngato a buko 100.492°
Pangsuppiat iti perihelion 275.066°
Dagiti satelites 64
Maipapan ti bagi a pakaidumaan
Medio a rayus 69,911 ± 6 km<[6]
Ekuador a rayus 71,492 ± 4 km[6]
11.209 Daga
Polar a rayus 66,854 ± 10 km[6]
10.517 Ti Daga
Panakadalumpinas 0.06487 ± 0.00015
Kalawa ti rabaw 6.1419×1010 km2[6][7]
121.9 Ti Daga
Kadakkel 1.4313×1015 km3[6]
1321.3 Ti daga
Kapuskol 1.8986×1027 kg
317.8 Ti Daga
1/1047 Init[8]
Medio a densidad 1.326 g/cm3[6]
Pigsa a mangguyod ti rabaw nga ekuador 24.79 m/s2[6]
2.528 g
Kapardas a panaglibas 59.5 km/s[6]
Panagtayyek ti bituen
a panawen
9.925 h[9] (9 h 55 m 30 s)
Kapardas a panagtayyek nga ekuador 12.6 km/s
45,300 km/h
Batuag a pagtayyekan 3.13°
Amianan nga ungto kanawan nga agpangato 268.057°
17 h 52 min 14 
Amianan nga ungto panaglikig 64.496°
Albedo 0.343 (Piansa)
0.52 (geom.)
Rabaw temp.
   1 bar level
   0.1 bar
min mean max
165 K
112 K
Nalawag a kinadakkel -1.6 to -2.94
Anggulo a diametro 29.8" — 50.1"
Tangatang
Rabaw a presion 20–200 kPa[10] (ulep a rutap)
Timbengan a katayag 27 km
Panakaibuklan
89.8±2.0% hidróheno (H2)
10.2±2.0% helio
~0.3% metano
~0.026% amoníako
~0.003% hidróheno deuteride (HD)
0.0006% etano
0.0004% danum
Ices:
amoníako
danum
ammonio hydrosulpuro(NH4SH)

Ti Hupiter ti maikalima a planeta manipud iti Init ket isu ti kadakkelan iti ikub ti Sistema a Solar.

Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti Hupiter ket masirmataan iti nalawag a rabii. Isu ti maikapat a kasellagan a gandat a masurot iti Init, Bulan, ken iti Venus. Impanagan dagiti Romano iti diosenda a ni Hupiter ket ti simbolo nga astronomiko na ket maysa a ladawan ti kimat a simbolo ti diosen a Hupiter.

Bulbulan[urnosen | urnosen ti taudan]

Bulbulan ti Hupiter

Dagiti uppat nga kadakkelan a bulan ti Hupiter: manipud ti ngato: Callisto, Ganymede, Europa ken Io.

Addaan ti 63 a bulan ti Hupiter. Dagiti uppat a kadakkelan ti Callisto, Ganymede, Europa ken Io ket matawagan no dadduma a "bulbulan ni Galileo."

Bulbulan ni Galileo[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ Jupiter, entry in the Oxford English Dictionary, prepared by J. A. Simpson and E. S. C. Weiner, vol. 8, second edition, Oxford: Clarendon Press, 1989. ISBN 0-19-861220-6 (vol. 8), ISBN 0-19-861186-2 (set.)
  2. ^ Yeomans, Donald K. (2006-07-13). "HORIZONS System". NASA JPL. Naala idi 2007-08-08.  — At the site, go to the "web interface" then select "Ephemeris Type: Elements", "Target Body: Jupiter Barycenter" and "Center: Sun".
  3. ^ Orbital elements refer to the barycenter of the Jupiter system, and are the instantaneous osculating values at the precise J2000 epoch. Barycenter quantities are given because, in contrast to the planetary centre, they do not experience appreciable changes on a day-to-day basis from to the motion of the moons.
  4. ^ Seligman, Courtney. "Panagtayyek a Panawen ken Kaatiddog ti Aldaw". Naala idi 2009-08-13. 
  5. ^ "Ti MeanPlane (Saan a nagbalbaliw a dalumpinas) iti Sistema Solar ng aagbalballasiw iti barisentro". 2009-04-03. Naala idi 2009-04-10.  (naaramid ti Solex 10 insurat babaen ni Aldo Vitagliano; kitaen pay ti Saan a nagbalbaliw a dalumpinas)
  6. ^ a b c d e f g h Manggitudo ti agpang iti 1 bar nga atmosperiko a presion
  7. ^ "Sistema a Solar Panagsukisok: Hupiter: Dagiti Kinapudno ken Bilang". NASA. 7 Mayo 2008. 
  8. ^ "Astrodynamic a Taginayon". JPL a Dinamiko a Sistema a Solar. 2009-02-27. Naala idi 2007-08-08. 
  9. ^ Seidelmann, P. K.; Abalakin, V. K.; Bursa, M.; Davies, M. E.; de Burgh, C.; Lieske, J. H.; Oberst, J.; Simon, J. L.; Standish, E. M.; Stooke, P.; Thomas, P. C. (2001). "Report of the IAU/IAG Working Group on Cartographic Coordinates and Rotational Elements of the Planets and Satellites: 2000". HNSKY Planetarium Program. Naala idi 2007-02-02. 
  10. ^ Anonymous (Marso 1983). "Probe Nephelometer". Galileo Messenger (NASA/JPL) (6). Naala idi 2007-02-12.