Danaw Paoay

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Danaw Paoay
Paoay Lake as seen from Malacanang of the North.JPG
Ti buya ti danaw manipud iti Malakaniang ti Amianan
Ti Danaw Paoay ket mabirukan idiay Luzon
Danaw Paoay
Danaw Paoay
Lokasion iti kaunegan ti Luzon
Ti Danaw Paoay ket mabirukan idiay Filipinas
Danaw Paoay
Danaw Paoay
Danaw Paoay (Filipinas)
LokasionIlocos Norte, Luzon
Nagsasabtan18°7′12″N 120°32′22″E / 18.12000°N 120.53944°E / 18.12000; 120.53944Nagsasabtan: 18°7′12″N 120°32′22″E / 18.12000°N 120.53944°E / 18.12000; 120.53944
Kitadanaw
Pagpagilian ti labnengFilipinas
Kalawa ti rabaw3.86 km2 (1.49 sq mi)
Agpakatengnga a kaadalem6 m (20 ft)
Kaadaleman10 m (33 ft)
Kangato ti rabawbaba ti pantar ti baybay
Dagiti pagtaenganPaoay

Ti Danaw Paoay, lokal nga ammo a kas Dakkel a Danum[1], ket ti maysa a danaw iti ili ti Paoay iti amianan-akinlaud a Luzon iti Filipinas. Daytoy ti kadakkelan a danaw iti probinsia ti Ilocos Norte ken maysa kadagiti kadakkelan a masna a danaw iti lugar.

Naipakasaritaan nga ammo kas Lago de Nanguyudan,[2] ti danaw ket isu kano idi ti lugar ti narang-ay a baranggay a tinawtawagan iti San Juan de Sahagún (San Juan ti Sahagún) a limned kalpasan ti masya a gingined.[3] Ti danaw ti nasadiwa a danum ken dagiti 1-kilometro (0.62 mi) a kaarrubayanna ken nairangarang idi a maysa nailian a parke idi 1969 babaen ti birtud ti Tignay ti Republika 5631.[4] Idi 1978, babaen ti Presidential Decree 1554, naipabassit ti kalawa ti parke iti 340 nga ektaria (3.4 km2) a naikonsentrado laeng iti danaw iti kangatuan a pantar ti danumna.[5]

Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti danaw ket sakupenna ti kalawa ti rabaw iti 386 ektaria (3.86 km2) nga addan iti maysa nga agpakatengnga a kaadalem iti 6 a metro (20 ft).[6] Daytoy ket beddengan babaen dagiti baranggay ti Suba iti amianan, ti Nanguyudan iti amianan a daya, ti Pasil iti daya, ti Sungadan iti abagatan, ken ti Nagbacalan iti laud iti asideg ti pagbeddengan ti siudad ti Laoag ken agarup a 3 kilometro (1.9 mi) a kaadayo manipud iti baybay. Daytoy ket nabukel a kas resulta ti progradasion ti aplaya ken ti nagtungpalan ti panagrang-ay ti bangen ti karuburuban ti darat idi las-ud ti naladaw a Paset ti panawen ti Kuatenario.[7] Ti danaw ket awanan kadagiti tributario. Kaaduan iti taudan ti danum ti danaw ket dagiti danum manipud iti sirok ti daga ken dagiti agayus a danum manipud kadagiti nakapalikmut a turod iti las-ud ti tiempo ti panagtutudo.[8]

Ti Danaw Paoay a kas mabuybuya manipud iti Malakaniang ti Amianan.

Biota[urnosen | urnosen ti taudan]

Ti danaw ket pagyanan babaen dagiti phytoplankton, dagiti mula ti danum ken zooplankton a mangiraman kadagiti 8 a sebbangan dagiti copepoda, dagiti 8 a sebbangan dagiti cladoceran ken dagiti 11 a sebbangan ti rotifera. Dagiti mabirukan nga ikan ket mairaman ti tilapia, paltat ken channa striata. Adda pay dagiti mula ti danum a mabirukan iti danaw a kas ti balangeg, water hyacinth, tape grass ken ipus ti pusa (Dysophylla auricularia).

Kadagiti bakras iti likmut ken iti ngato ti danaw ket agtubo dagiti ipil-ipil, akasia, gmelina ken dagiti mula a banaba. Ti parke ket pagtaengan pay dagiti sebbangan ti avifauna a kas ti nakuelioan iti puraw a salaksak, brahminy kite, ken ti pato ti Filipinas, ken mairaman dagiti umakar iti pagtaengan a billit a kas ti kolor dapo a teggaak, osprey, ken ti nalatak a kannaway.[6][8]

Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ "Census of the Philippine Islands taken under the direction of the Philippine Legislature in the year 1918". Census Office of the Philippine Islands. Naala idi 6 Hulio 2014.
  2. ^ Villanueva, Camilo Millán. "Ilocos Norte: Descripción General de dicha Província". Nabu Press. Naala idi 8 Disiembre 2014.
  3. ^ Hargrove, Thomas R. (1991). "The Mysteries of Taal: A Philippine volcano and lake, her sea life and lost towns", p.135. Bookmark, Manila. ISBN 971-569-046-7.
  4. ^ "Republic Act No. 5631 – An Act Declaring Paoay Lake in the Province of Ilocos Norte a National Park". Chan Robles Virtual Law Library. Naala idi 6 Hulio 2014.
  5. ^ "Presidential Decree No. 1554". Chan Robles Virtual Law Library. Naala idi 6 Hulio 2014.
  6. ^ a b "Paoay Lake Protected Landscape". Departamento ti Enbironmento ken dagiti Masna a RekursoRehion I. Naala idi 6 Hulio 2014.
  7. ^ "Archaeological and Palaeoenvironmental Research in Batanes and Ilocos Norte Provinces, Northern Philippines". University of Washington. Naala idi 6 Hulio 2014.
  8. ^ a b "Zooplankton Composition and Diversity in Paoay Lake" (PDF). Department of Science and Technology. Naala idi 6 Hulio 2014.

Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]