Sasao a Mokleniko

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Darsen a mapan iti pagdaliasatan Darsen a mapan agbiruk
Mokleniko
Moken–Moklen
EtnisidadTattao a Moken, tattao a Moklen
Heograpiko a
pannakaiwarwaras
Purpuro Mergui; Myanmar; Peninsular a Tailandia
Lingguistika a pannakaidasigAustronesio
Proto-pagsasaoProto-Mokleniko (Proto-Moken-Moklen)
Pannakabingbingay
Glottologmoke1241

Ti sasao a Mokleniko wenno Moken–Moklen ket buklen dagiti paris ti dua nga asideg nga agkabagian ngem naisangayan a pagsasao, iti Moken ken Moklen. Intakder ni Larish (1999) dagiti dua a pagsasao a mangbukel kadagiti dua a naisangayan a subgrupo iti maysa a dakdakkel a sanga a Moken–Moklen. Isingasing ni Larish (2005)[1] tiMokleniko a kas maysa nga alternatibo a nagan para iti Moken–Moklen, ti naud-udi a naibaga a termino ket kasisigud idi nga inusar babaen ni Larish (1999).

Dagiti pagsasao[urnosen | urnosen ti taudan]

Adda dagiti dua a sasao a Mokleniko.[1]

  • Moken, insasao babaen dagiti agarup a 2,500-3,000 a tattao a Moken wenno "Hitano ti Baybay" ti Tailandia ken Myanmar.
  • Moklen,insasao babaen dagiti agarup a 2,500-3,000 tattao a Moklen iti akin-abagatan a Tailandia.

Ti Moken ken Moklen ket lingnguistiko ken kulturalda nga agkabagin ngem aggidiat iti tungngal maysa kaniada, a dagiti agsasao iti Moken ket kangrunaanda nga agtataeng iti baybay nga agan-anup agburburas, bayat a dagiti agsasao iti Moklen ket agtataeng iti daga a tattao nga agtataeng kadagiti purok ken dagiti ili iti akin-abagatan a Taiandia (Larish 2005). Dagiti komparatibo apanagadal iti Moken ken Moklen ket mangiraman kadagiti Leerabhandh (1984),[2] Makboon (1981),[3] ken Larish (1999).

Ti sasao a Mokleniko ket naisasao iti igid ti maysa a 650-kilometro a sakup ti laud nga aplaya ti akin-abagatan a Myanmar ken akin-abagatan a Tailadia, manipudiid Isla Tavoy, Myanmar aginggana iti Isla Phi Phi, Tailandia(Larish 2005). Adu ti naikawarwarasan ti Moken, bayat a ti Moklen ket eksklusibo a naisasao iti akinlaud nga aplaya ti akin-abagatan a Tailandia. Mangipakita ti Moklen ti nakaro nga impluensia ti Akin-abagatan a Tailandes ken nakarkaro a naisagmak ngem ti Moken.[1]

Ti Urak Lawoi’ ket insasao babaen ti sabali a grupo ti Hitano ti Baybay iti akin-abagatan a Tailandia. Daytoy ke maysa kadagiti sasao a Malayiko, ken saan a maysa a pagsasao a Moklenikoe. Iti Isla Phuket, Maiyasideg ti Urak Lawoi’ iti Moken.

Dagiti akinruar a pannakikabagian[urnosen | urnosen ti taudan]

Larish (1999, 2005)[urnosen | urnosen ti taudan]

Inkeddeng ni Larish (1999, 2005) ti Mokleniko a maysa a kabsat ti Chamiko ken sasao a Malayiko imbes a kas parteda. Ti sasao a Mokleniko ket nakaron a naimpluensiaan babaen ti sasao nga Austroasiatiko, ken adu kadagita a binulod nga Austroasiatiko a balikas, a kas ti 'billit', ket mabirukan pay iti Chamiko.[4]

Indasig ni Larish (1999)[4] dagiti dua apagsasao ti Moken ken Moklen a kas parte ti dakdakkel a subgrupo ti Mokleniko–Acehnes-Chamiko-Malayiko ("MACM").

Mokleniko–Acehnes-Chamiko-Malayiko

Byat a sti sasao nga Acehnes-Chamiko-Malayiko ket mangipakita ti maysa a Proto-Malayo-Polinesio a panagbaliw ti uni ti *q > *h, ti sasao a Mokleniko ket imbes ket a mangipakita ti Proto-Malayo-Polinesio a panagbaliw ti uni ti *q > *k.

Nangipagpagarup pay ni Larish (1999) a ti di ammo a naungaw a pagsasao (wenno sasao) ti Imperio ti Funan iti akin-abagatan a Bietnam ket mabalin a maysa a nasapa a panagsina manipud iti Proto-Mokleniko–Acehnes-Chamiko-Malayiko.

Smith (2017)[urnosen | urnosen ti taudan]

Iti maysa akaudian a pannakaidasig iti akinlaud a sasao a Malayo-Polinesio, insuppiat ni Smith (2017: 459)[5] a naibatay iti ponolohiko nga ebidensia a ti Mokleniko ket maysa a nangruna a sanga manipud iti Proto-Malayo-Polinesio.

Rekonstruksion[urnosen | urnosen ti taudan]

Nakonstrukto manen ti Proto-Moken-Moklen babaen ni Larish (1999).[4]

Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]

  1. ^ a b c Larish, Michael. 2005. "Moken and Moklen." in Alexander Adelaar and Nikolaus P. Himmelmann (eds.), The Austronesian languages of Asia and Madagascar, 513-533. London: Routledge. ISBN 0-7007-1286-0.
  2. ^ Leerabhandh, S. (1984) Phonological reconstruction of Proto Orang-Laut, MA Thesis at Mahidol University, Nakhon Pathom: Institute of Language and Culture for Rural Development, Salaya Campus.
  3. ^ Makboon, S. (1981) Survey of Sea People’s dialects along the West Coast of Thailand, MA Thesis at Mahidol University, Nakhon Pathom: Institute of Language and Culture for Rural Development.
  4. ^ a b c Larish, Michael David. 1999. The Position of Moken and Moklen Within the Austronesian Language Family. Doctoral dissertation, University of Hawai'i at Mānoa.
  5. ^ Smith, Alexander D. (2017). "The Western Malayo-Polynesian Problem". Oceanic Linguistics. 56 (2): 435–490. doi:10.1353/ol.2017.0021.

Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]

  • Larish, Michael David (1991). ‘The special relationship between Moken, Acehnese, Chamic and Mon-Khmer: Areal influence or genetic affinity?’ Unpublished paper presented at the Sixth International Conference on Austronesian Linguistics, Honoluluπ University of Hawai'i.
  • Larish, Michael David (1993) ‘Who are the Moken and Moklen on the Islands and Coasts of the Andaman Sea?’ in Pan-Asiatic Linguistics: Proceedings of the Third International Symposium on Language and Linguistics, Chulalongkorn University, January 8–10, 1992, volume III:1305–19, Bangkok: Chulalongkorn University Printing House.
  • Larish, Michael David (1997) ‘Moklen-Moken phonology: Mainland or insular Southeast Asian typology?’, in C. Odé and W. Stokhof (eds), Proceedings of the Seventh International Conference on Austronesian Linguistics, 125–50, Amsterdam: Rodopi.
  • Naw Say Bay. 1995. "The phonology of the Dung dialect of Moken", in Papers in Southeast Asian Linguistics No. 13, Studies in Burmese Languages, ed. D. Bradley, vol. 13, pp. 193–205. Pacific Linguistics, the Australian National University.